Correctie

Corrigeren en ander ongemak.

De pen wordt neergelegd, de laptop dichtgeklapt: het is gedaan, zeggen onze zuiderburen dan. Het boek is af, het verhaal is verteld, Weken, ja maanden heeft het gekost. Er is gepiekerd, geworsteld, doorgehaald en opnieuw begonnen. Nu is het de beurt aan de redacteur. Voor een oordeel, voor verbeteringen en suggesties voor wijzigingen, voor correcties.

Deze beoordeling speelt zich af op verschillende niveaus en dit is ook dikwijls de oorzaak van de verwarring over de gebezigde termen. Die dus eerst maar eens op een rijtje.

 

Het redigeren is het samenstellen van tekstfragmenten (onderwerpen) in een logisch verband. Het heeft te maken met structuur (wat komt wanneer aan bod), maar ook met inhoud (weidt men ergens te veel uit of gaat men juist te snel door de bocht, behoudt de lezer goed zicht op de ontwikkeling van het verhaal?) Kort gezegd het redigeren is dus het inrichten van de tekst op vorm en op inhoud.

Het redigeren is daarom dikwijls het eerste beoordelingscriterium van een manuscript.

 

Een tweede beoordelingscriterium komt aan de orde bij het persklaar maken van het manuscript. De leek zal misschien denken dat dit het nog even nalopen is op punten en komma’s, voordat het geheel naar de drukker gaat, maar de uitdrukking behelst veel meer dan dat: het persklaar maken is het beschouwen en corrigeren van de tekst, zowel op micro- als op macroniveau.

Persklaar maken op macroniveau is het lezen van de tekst op consistentie van schrijfstijl, op de juistheid van conclusies, op de volgorde waarin de informatie wordt aangedragen en het ‘wegen’ van gedetailleerdheid en tempowisselingen in de verhaaltrant.

Hierbij is zeker van belang het standpunt dat de auteur inneemt (als hij dat al doet) ten opzichte van de inhoud van de tekst en de wijze waarop hij dat doet.

Bij het persklaar maken op microniveau blijven we dichter op de tekst zelf: verkeerd gebruikte woorden en uitdrukkingen, verkeerde zinsbouw, onjuiste interpunctie, enzovoort.

 

Ten slotte  is er de correctie: het elimineren van schrijffouten, dubbele woorden, onjuiste vervoegingen en betrekkingen. Sommige auteurs zien het corrigeren als onderdeel van het persklaar maken. Ik vind  - en anderen met mij - dit toch iets anders.

 

Bovenstaande aspecten van het redactiewerk mogen dan voor de meeste teksten gelden. Een ander verhaal wordt het wanneer we ons richten op fictie, op literaire teksten, op romans.

 

 

 

Powered by webXpress